«Озодӣ ва истиқлолият дар ҳар давру замон неъмати бебаҳо ва волои ҳаёти инсон, нишонаи барҷастаи симо ва шахсияти таърихӣ, кафили пешрафт, рамзи асолату ҳувият ва шарти бақои таърихии миллат ва давлат мебошанд. Истиқлолият мазҳари идеалу ормонҳои таърихӣ, шиносномаи байналмилалӣ ва замонати ҳастии воқеӣ ва бошарофати миллат аст».

ЭМОМАЛӢ РАҲМОН

34 сол аст, ки Тоҷикистони маҳбуби мо соҳибистиқлол ва мардуми шарифи кишвар соҳиби давлати озоду соҳибихтиёр мебошад. Дар фазои Ватани азизамон хуршеди Истиқлол нурафшонӣ мекунад ва бо нурҳои ҳаётбахши худ манзилу маъвои моро, имрӯзу фардоямонро мунаввар мегардонад.

Ҳар гоҳ сухан аз Истиқлоли давлатӣ ё миллат меравад, мо бояд ёдовар шавем, ки ҳадафи асосии талоши ҳар як халқ барои озодӣ, таъсиси давлати миллӣ ва истифодаи мустақилонаи корҳои давлатдорӣ мебошад. Истиқлол ба мо имконият медиҳад, ки сохтори давлатдорӣ, фарҳанг, иқтисод ва тарбияро ба таври мустақилона инкишоф диҳем, ормонҳои таърихиро амалӣ созем ва Тоҷикистони ободу шукуфон бунёд намоем.

Дар даврони соҳибистиқлолӣ миллати мо ба дастовардҳои назаррас дар ҳама соҳаҳо ноил шудааст. Истиқлол барои ҳар фарди кишвар озодӣ, ифтихори миллӣ ва масъулияти шаҳрвандиро таъмин мекунад. Мо бояд ҳар рӯз ба қадри ин неъмат бирасем, онро ҳифз намоем ва барои пешрафти Ватан саъй кунем.

Асосгузори сулҳу Ваҳдати миллӣ, Пешвои миллат, Президенти Ҷумҳурии Тоҷикистон муҳтарам Эмомалӣ Раҳмон дар суханронии худ чунин гуфтааст: «Маҳз ба шарофати талошу кӯшиш барои истиқлол, озодӣ ва пешрафти мо тавонистаанд, ки ҳанӯз дар асри даҳум, яъне ҳазору сад сол муқаддам давлати миллии мутамарказ ва дорои ҳамаи аркони зарурии давлатдориро ташкил диҳанд, ки дар таърихи тамаддуни ҷаҳонӣ  бо  номи  давлати   Сомониён  шуҳрат  ёфтааст».   «Озодӣ ва истиқлолият дар ҳар давру замон неъмати бебаҳо ва волои ҳаёти инсон, нишонаи барҷастаи симо ва шахсияти таърихӣ, кафили пешрафт, рамзи асолату ҳувият ва шарти бақои таърихии миллат ва давлат мебошанд. Истиқлолият мазҳари идеалу ормонҳои таърихӣ, шиносномаи байналмилалӣ ва замонати ҳастии воқеӣ ва бошарофати миллат аст».

       Баъди ба даст овардани истиқлол дар Тоҷикистон нуфузу мақоми зан дар ҷомеа баланд гардида, махсусан дар партави сиёсати хирадмандонаи Пешвои миллат, муҳтарам Эмомалӣ Раҳмон таваҷҷуҳ ба фаъолияти ҷамъиятию соҳавии бонувон зиёд шуд. Қабул гардидани Фармони Президенти Ҷумҳурии Тоҷикистон аз 3 декабри соли 1999 «Дар бораи тадбирҳои баланд бардоштани мақоми зан дар ҷомеа» ба қатори он санадҳои муҳимтарине дохил мешавад, ки дар таърихи соҳибистиқлолии мо мавқеи махсуси худро доранд.

Истиқлол, бузургтарин дастоварди таърихии миллати тоҷик аст.  Ин неъмати бебаҳо,  барои Тоҷикистон на танҳо рамзи озодӣ, балки оинаи сарнавишти навини миллати тоҷик мебошад. Бо соҳибистиқлол шудан, мо тавонистем давлатдории миллиро таҳким бахшем, забон ва фарҳанги модариро гиромӣ дорем,  арзишҳои миллӣ ва суннатҳои аҷдодиро эҳё намоем. Истиқлол ба насли нав имконият дод, ки бо худшиносӣ ва эҳсоси баланди ватандорӣ барои ободии Ватан ва таҳкими пояҳои давлат саҳмгузор бошанд. Ҳар як дастоварди саноатӣ, ҳар як сохтмони нав, ҳар як ислоҳи иқтисодӣ ва иҷтимоӣ таҷассумгари ормонҳои Истиқлол ва иродаи мардуми тоҷик аст.

Бо роҳбарии хирадмандонаи Пешвои миллат муҳтарам Эмомалӣ Раҳмон Тоҷикистон тавонист дар арсаи байналмилалӣ мақоми худро устувор созад ва обрӯву нуфузи миллати тоҷикро боло барад.

Бо шарофати сиёсати хирадмандонаи Пешвои миллат, Тоҷикистон аз имтиҳонҳои вазнин гузашта, ба як кишвари сулҳпарвару созанда табдил ёфт. Ин истиқлол буд, ки ба миллати тоҷик шуҳрату шон, ваҳдату сарбаландӣ ва эътимод ба ояндаи дурахшон бахшид.

Имрӯз ҳар як сохтмони нав, ҳар як дастоварди иқтисодӣ ва ҳар як қадами созандагӣ таҷассумгари шукуҳу шаҳомати Истиқлол аст. Ҷашни Истиқлол ҳамеша ба мо ёдрас месозад, ки озодиву соҳибдавлатӣ неъмати бебаҳоест ва ҳар фарди ватандӯст вазифадор аст, ки онро ҳифз ва пос дорад.

Шаъну шон ва шукуҳи Истиқлол боз  дар он аст, ки ҳар як фарди ҷомеа худро соҳиби Ватан, ҳимоятгари арзишҳои миллӣ ва масъули сарнавишти давлату миллат медонад.

Президенти кишвар шуҳрати истиқлоли моро аз минбарҳои баланди байналмилалӣ афзуданд ва бо маърифати баланду сиёсати оқилонаву созанда Тоҷикистонро ба ҷомеаи ҷаҳонӣ ҳамчун кишвари соҳибистиқлол, сулҳҷӯ ва созанда муаррифӣ намуданд. Ин Президенти мардумӣ бо иродаи қавӣ ва сиёсати дурбинона тавонистанд ҷойгоҳи давлатро дар арсаи байналмилалӣ таҳким бахшанд ва обрӯву нуфузи миллати тоҷикро боло бардоранд.

Маҳз  корнамоиҳо ва шоҳкориҳои Пешвои миллат буд, ки Тоҷикистон рӯзҳои вазнину хунинро пушти сар карда, ба як давлати орому пешсаф табдил ёфт. Имрӯз истиқлол бо шуҳрату шаҳомати худ на танҳо дастоварди таърихӣ, балки нишони ваҳдату сарбаландии тамоми мардуми тоҷик аст.

Истиқлоли давлатӣ ба халқи тоҷик имконият дод, ки бо сарварии Пешвои миллат ба иҷрои лоиҳаҳои бузурги созандагӣ қадам гузорад. Дар тӯли солҳои соҳибистиқлолӣ як қатор иншооти бузурги аср, аз ҷумла Неругоҳи барқи обии “Роғун”, Неругоҳи “Сангтӯда-1” ва “Сангтӯда-2”, Неругоҳи “Помир-1”, шоҳроҳи Душанбе–Чаноқ, нақби Истиқлол, нақби Шаҳристон, нақби Хатлон, нақби Раштон,   фурудгоҳи байналмилалии Душанбе, Маркази савдо ва фарҳанги “Душанбе Мол”, Боғи Истиқлол ва чандини  дигар корхонаҳои саноатӣ, иҷтимоӣ ва фарҳангӣ, мактабу донишгоҳҳо  бунёду обод  гардиданд.

Иншооти мазкур на танҳо муҳайёгари шароити мусоиди зиндагӣ барои мардум мебошанд, балки Тоҷикистонро дар арсаи иқтисодӣ, энергетикӣ, маърифату сиёсат ва иҷтимоӣ ба зинаҳои нав бароварданд.

Ҳатто инфрасохтори деҳот низ навсозӣ гардид. Бо дастгирии давлату Ҳукумат роҳҳо, мактабҳо, марказҳои саломатӣ, боғу гулгаштҳо ва дигар иншооти иҷтимоӣ дар шаҳру ноҳияҳо таҷдид ва бунёд шуданд. Имрӯз деҳоти кишвар чеҳраи нав гирифта, сатҳи зиндагии мардум беҳтар гаштааст.

Инфрасохтори муосир на танҳо барои сокинон шароити муносиб фароҳам овардааст, балки барои сайёҳон низ муҳити ҷолибу созгорро муҳайё месозад. Тоҷикистон бо табиати нотакрор, манзараҳои дилфиреб ва обҳои шифобахшаш ба яке аз самтҳои ҷолиби сайёҳӣ табдил ёфтааст. Бо вуҷуди ин, таҷдид ва навсозии инфрасохтор имконият медиҳад, ки меҳмонон бо роҳати бештар сафар намуда, аз зебоиҳои диёр ва фарҳанги тоҷикон баҳра бигиранд ва овозаи ин сарзамини пурганҷро ба дунё баранд.

Дар анҷом мехоҳам ёдовар шавам, ки роҳнамоӣ, корнамоӣ, қаҳрамонӣ ва созандагиву шоҳкориҳои Пешвои миллат буд, ки Истиқлол пояи устувор гирифт ва Тоҷикистони соҳибистиқлол имрӯз яке аз ташаббускорони сатҳи  байналмилалӣ гардида,  обрӯву нуфузи худро таҳким бахшида, рушди иқтисодӣ, иҷтимоӣ ва фарҳангиро таъмин менамояд.

Пас, месазад, ки мо корномаҳо ва шоҳкориҳои ин марди худододро арҷ гузорем, шукронаи ободӣ ва озодиро намуда, Истиқлолро бо ҷону дил ҳифз намоем. Ҳар як фарди ватандӯст бояд бо меҳру садоқат ва заҳмати созанда саҳми худро дар таҳкими Истиқлол ва шукуҳи Ватан гузорад…

Аблулло Олимзода, муовини раиси ноҳияи Сангвор

Пешвои миллат муҳтарам Эмомалӣ Раҳмон дар яке аз Паёмҳои худ ба Маҷлиси Олӣ иброз дошта буданд:

«Шоҳнома ин асари безавол бояд ба ҳар хонадони мардуми сарбаланди тоҷик тақдим карда шавад, то наслҳо аз он сабақи мардонагӣ, ватандӯстӣ ва худшиносӣ омӯзанд».

Акнун соати фараҳ фаро омад ва ваъдаи Пешвои маърифатдӯсту фарҳангсолори мо ба иҷро расид. Нусхаҳои тозанашри «Шоҳнома»-и Ҳаким Абулқосим Фирдавсӣ ба минтақаҳои гуногуни кишвар, аз ҷумла ба ноҳияи Сангвор, расонида шуданд.

Ин иқдом, ки бо ташаббуси Сарвари давлат амалӣ гардид, на танҳо арҷгузорӣ ба мероси гаронбаҳои гузаштагон, балки туҳфаи беназир барои таҳкими худшиносӣ, ҳувияти миллӣ ва бедории маънавии ҷомеа мебошад. Инчунин барои арҷгузорӣ ба таърих ва тарғиби арзишҳои фарҳанги миллӣ мусоидат менамояд.

Дар баъзе минтақаҳо ва байни ҷавонон эҳтимоли кам шудани риояи суннатҳои кӯҳнаи оиладорӣ ва арзишҳои анъанавӣ вуҷуд дорад. Таъсири омилҳои иқтисодӣ, таҳсилот, нақши занон дар ҷомеа, ва таъсири ҷаҳонишавӣ низ метавонанд ба тағйироти суннатҳои оиладорӣ сабаб шаванд.

Аммо аз тарафи дигар, дар бисёр минтақаҳо оилаҳои суннатӣ ҳанӯз ҳам хеле мустаҳкаманд ва эҳтироми суннатҳои миллиро нигоҳ медоранд.
Аммо баъзан вақт бо таъсири ҷаҳонишавӣ суннатҳои оиладорӣ дар баъзе мавридҳо ва байни баъзе гурӯҳҳои ҷомеа метавонанд тағйир ёбанд ва дар навбати худ суст шаванд.

Мардуми мо духтари 18 соларо келин мекунанд, аммо аз ӯ рафтору кирдору гуфтори зани 30-40-соларо интизор ҳастанд. Ба андешаи ман, духтари 18 сола ҳеҷ гоҳ наметавонад фаҳмишу идроки хушдомани 40-45 соларо дошта бошад. Келинро дар муҳити нав бо одамони нав бояд тарбия кард, барои камбудӣ ва иштибоҳоташ на сарзаниш ва ҷазо , балки насиҳат кардану машварат додан  лозим аст. Мушкилоти асосии ҷомеаи мо ҳамин аст, ки бархе дар симои келин як хизматгорро мебинанд. 

Духтари 18-сола, ки бо муҳити нав ва одамони нав рӯбарӯ мешавад, ҳақиқатан ба ҳидоят, дастгирӣ ва фаҳмиш ниёз дорад, на интизории комил ва талаботи барзиёд. Тарзи муносибат бо келин бояд бо сабр ва эҳтиром бошад, насиҳат ва маслиҳат метавонад муносибатҳои оилавиро мустаҳкам кунад ва эҳсоси ҳамбастагии оилавиро бештар намояд. Оила бояд макони муҳаббат, ҳамдигарфаҳмӣ ва пуштибонӣ бошад.